Αξιόλογος λογοτέχνης, εμπνεόμενος κυρίως από τη ζωή του λαϊκού Πειραιά στον οποίο ανήκε κι ο ίδιος, που χρειάστηκε να βγει στο μεροκάματο στο λιμάνι και στα μηχανουργεία από τα εφηβικά του χρόνια, ο Διονύσης Χαριτόπουλος έφυγε από κοντά μας στα 79 του.
Διαβάζοντας εδώ μέσα όσα λέγονται για το έργο του δεν εκπλήσσομαι για το ότι σχεδόν όλοι επικεντρώνουν στο βιβλίο του "Άρης. Ο αρχηγός των ατάκτων". Ένα βιβλίο που με απασχόλησε ιδιαίτερα όταν έγραφα το δικό μου "Άρης Βελουχιώτης. Ο κομμουνιστής επαναστάτης". Στο οποίο υποχρεώθηκα να αντικρούσω τα βασικά σημεία στα οποία στήριξε όλη του την οπτική.
Επαναλαμβάνοντας απόψεις που είχαν ήδη διατυπωθεί από τον Dominique Eudes και τον Heinz Richter, και καθόρισαν την "πασοκική" οπτική της Εθνικής Αντίστασης, ο Χαριτόπουλος αντιπαραθέτει τον πρωτοκαπετάνιο του ΕΛΑΣ στο ΚΚΕ, γράφοντας απιθανότητες.
Όπως ότι το ΚΚΕ ήταν κατά της Αντίστασης μέχρι την εισβολή της ναζιστικής Γερμανίας στην ΕΣΣΔ (σ. 45). Αυτό δηλαδή που αποτέλεσε τον πυλώνα του επίσημου κρατικού μετεμφυλιακού αντικομμουνισμού.
Πρόκειται για συνειδητή διαστρέβλωση της ιστορίας, που παραβλέπει το ιστορικό Γράμμα του Ζαχαριάδη για την απόκρουση της ιταλικής επίθεσης και διεξαγωγή εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα, το άρθρο του Πορφυρογένη, ένα μήνα πριν την εισβολή στην ΕΣΣΔ, για τη συμμετοχή στη Μάχη της Κρήτης, την ίδρυση της οργάνωσης Ελευθερία τον ίδιο καιρό στη Θεσσαλονίκη κ.λπ.
Κατά τον Χαριτόπουλο και μετά την εισβολή στην ΕΣΣΔ το ΚΚΕ συνέχισε να αντιτάσσεται στο αντάρτικο. Αγνοώντας
την εμφάνιση των πρώτων ανταρτοομάδων από κομμουνιστές στη Μακεδονία το καλοκαίρι του 1941, τη συγκρότηση στρατιωτικών επιτροπών στο ΚΚΕ και στο ΕΑΜ ήδη από το φθινόπωρο του ίδιου χρόνου κ.λπ.
Φυσικά, ο Χαριτόπουλος δεν αναφέρει ότι ο Άρης δεν βρέθηκε στη Ρούμελη με δική του πρωτοβουλία αλλά με εντολή της Κ.Ε. του ΚΚΕ, ούτε πως ο ΕΛΑΣ ιδρύθηκε με απόφαση του ΚΚΕ και του ΕΑΜ. Δεν λέει καν ότι ταυτόχρονα με τη συγκρότηση της πρώτης ανταρτοομάδας στη Ρούμελη, συγκροτήθηκαν και ομάδες του ΕΛΑΣ στη Μακεδονία (με τις πρώτες του 1941 να έχουν διαλυθεί) και στη Θεσσαλία.
Στην ίδια κατεύθυνση ισχυρίζεται πως ο Άρης "έφτιαξε στρατό με χωρικούς", τους οποίους το ΚΚΕ τάχα παραδοσιακά δεν τους θέλει "επ' ουδενί στις τάξεις του" (σ. 156). Είναι ολοφάνερο ότι αγνοούσε πως οι αγρότες αποτελούσαν ανέκαθεν μεγάλο μέρος των κομματικών μελών -ενίοτε και την πλειονότητα-, ότι ακόμα και στις εκλογές το ΚΚΕ κατέβαινε προπολεμικά ως "Ενιαίο Μέτωπο Εργατών-Αγροτών και Προσφύγων" κ.λπ.
Στο βιβλίο του Χαριτόπουλου αντιπαρατίθεται ένας "πατριώτης Άρης" που βασίζεται στην αγροτιά, με ένα "διεθνιστικό ΚΚΕ", που είναι προσηλωμένο στους εργάτες. Κάτι που θα εξόργιζε τον ίδιο τον Άρη, που ως κομμουνιστής ήταν επίσης διεθνιστής και αφοσιωμένος στην εργατική τάξη, όπως και το κόμμα του, το ΚΚΕ, ήταν επίσης στο πλευρό των αγροτών και αναμφίβολα πατριωτικό.
Με την τεράστια προβολή που του επιφυλάχθηκε και χάρη στο ότι επιβεβαίωνε απόψεις που είχαν καλλιεργηθεί επί δεκαετίες σε κόσμο που δεν είχε άμεση σχέση με το ΚΚΕ, το ΕΑΜ και τον ΕΛΑΣ, το βιβλίο του Χαριτόπουλου έχει πουλήσει πάνω από μισό εκατομμύριο αντίτυπα. Και έχει συμβάλλει καθοριστικά σε μια βαθιά λανθασμένη αντίληψη ακόμα και για την ίδια των προσωπικότητα του Άρη.
Ο οποίος, βέβαια, δεν ήταν αρχηγός κάποιων "ατάκτων", αλλά του πιο πειθαρχημένου, ίσως, στρατού της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Με μια συνειδητή πειθαρχία που θεμελιωνόταν στην εθελοντική κατάταξη στις γραμμές του.
Ανεξάρτητα απ' όλα αυτά, ελαφρύ το χώμα για τον λαϊκό λογοτέχνη Διονύση Χαριτόπουλο.
Facebook, 10.10.2026